رقابت فشرده شرکتهای بزرگ فناوری برای تسلط بر عرصه هوش مصنوعی به ابعاد عجیبی رسیده است. براساس تازهترین گزارشهای مالی منتشرشده، چهار غول فناوری شامل آمازون، گوگل، متا و مایکروسافت از سال ۲۰۲۳ بیش از ۱.۱ تریلیون دلار صرف توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی، احداث دیتاسنترها، خرید تراشههای پیشرفته و تأمین انرژی مورد نیاز این مراکز کردهاند.
طبق برآوردهای فایننشال تایمز، انتظار میرود فقط در سال ۲۰۲۶ حدود ۷۴۵ میلیارد دلار دیگر به رقم ۱.۱ تریلیون دلاری هزینههای هوش مصنوعی اضافه شود. تحلیلگر مؤسسه RBC Capital معتقد است پایانی برای رشد مخارج هوش مصنوعی دیده نمیشود. سرمایهگذاران از این شرکتها انتظار دارند ضمن سرمایهگذاری سنگین در هوش مصنوعی، مرزهای مالی را رعایت کنند. این حجم از تزریق نقدینگی، بازار سایر صنایع، بهویژه صنعت برق و تراشههای حافظه را دگرگون کرده است.
هزینه یک تریلیون دلاری هوش مصنوعی
تقاضای زیاد مراکز داده برای انرژی برق، شرکتهای خدماتی و توزیع نیروی آمریکا را مجبور کرده است میلیاردها دلار صرف ارتقای زیرساختهای خود کنند. هزینههای سنگین این ارتقای زیرساختی مستقیماً به قبوض برق تمام مصرفکنندگان منتقل شده است، نه فقط شرکتهای بزرگ فناوری که عامل اصلی این فشار بودهاند.
این موضوع همراه با نگرانیهای محیطزیستی، موجی از اعتراضات مردمی را علیه احداث پروژههای دیتاسنتر در مجاورت مناطق مسکونی ایجاد کرده است. اگرچه کاخ سفید با طرح «تعهد حمایت از پرداختکنندگان قبوض» تلاش کرد تا شرکتهای بزرگ، اپراتورها و ایالتها را به عدم افزایش قیمت برق برای شهروندان عادی متعهد کند، اما هیچ ایالتی این تعهد را به قانون الزامآور تبدیل نکرده است.
جریان گسترده نقدینگی غولهای فناوری، صنعت تولید تراشههای حافظه و ذخیرهسازی را نیز تحت تأثیر قرار داده است. از آنجا که این شرکتها توان مالی فوقالعاده بالایی دارند، حاضرند قیمتهای بسیار سنگینی برای خرید حافظهها بپردازند. این موضوع موجب شده شرکتهای بزرگ سازنده مانند مایکرون، سامسونگ و اسکی هاینیکس اولویت تولید خود را بهجای حافظههای استاندارد DRAM به سمت تراشههای HBM سوق دهند.
اگرچه حجم هزینههای هوش مصنوعی گیجکننده به نظر میرسد، اما این شرکتها درآمدزایی فوقالعادهای نیز دارند. در آخرین گزارش مالی سهماهه، مایکروسافت درآمد ۹۰ میلیارد دلاری و متا درآمد ۶۰ میلیارد دلاری را به ثبت رساندند. در همین مدت، درآمد آلفابت به حدود ۱۲۰ میلیارد دلار و آمازون به ۲۰۰ میلیارد دلار رسید که مجموع درآمد این چهار شرکت را تنها در یک سهماهه به ۴۷۰ میلیارد دلار میرساند.
با وجود این درآمدهای باورنکردنی، سرمایهگذاران دیگر چشمبسته از هزینههای بیحدومرز پشتیبانی نمیکنند. بهعنوان مثال، بخش Cloud Computing گوگل با وجود درآمد ۱۱ میلیارد دلاری در سال گذشته، پس از اعلام هزینه بیشتر نسبت به درآمد سهماهه خود، با افت ارزش سهام مواجه شد؛ اتفاقی که در ۲۰ سال گذشته پس از عرضه عمومی سهام این شرکت بیسابقه بود.